Szwecja rusza na wojnę z 'Zatoką Piratów'

Artykuł opublikowany 17 kwietnia 2009
Artykuł opublikowany 17 kwietnia 2009
16 lutego rozpoczął się najbardziej nagłośniony proces przeciwko oskarżonym, odpowiedzialnym za stronę internetową Bit Torrent. Czterem osobom stawiany jest zarzut o współudział w złamaniu ustawy o prawach autorskich. Jeżeli Sąd uzna ich za winnych, grozi im ukaranie grzywną lub do dwóch lat pozbawienia wolności.

W przeciągu niespełna dziesięciu lat warunki tworzenia i korzystania z muzyki, filmu, literatury, dziennikarstwa, oprogramowania komputerowego, gier oraz wszelkiego rodzaju produktów intelektualnych uległy radykalnej zmianie. Według Międzynarodowej Federacji Przemysłu Fonograficznego (IFPI), sprzedaż płyt (łącznie z muzyką cyfrową) spadła w Szwecji w ciągu ostatnich ośmiu lat o połowę. Paradoksalnie konsumpcja dóbr kultury przez społeczeństwo znacznie wzrosła. W naturze przemysłu twórczego leży przecież wpływ rozwoju technologii na kopiowanie i wspólne korzystanie z zawartości Internetu.

Niewinny

(zdj.: Steffe/flickr)Udostępnianie plików odnosi się do dostarczania i otrzymywania plików cyfrowych poprzez sieć komputerową gdzie się je przechowuje i obsługuje poprzez osobiste komputery użytkowników. Debata przed procesem dotyczyła głównie podstaw prawnych do wniesienia oskarżenia przeciwko serwisowi The Private Bay. Twórcy serwisu stwierdzają na swojej stronie internetowej, że „na serwerze przechowywane są wyłącznie pliki torrenta. Oznacza to, że nie przechowujemy na serwerze żadnych nielegalnych bądź objętych prawami autorskimi materiałów”. Czy twórcy serwisu The Pirate Bay są odpowiedzialni za rozpowszechnianie materiałów za pomocą trackera? W tej kwestii spiera się oskarżyciel Hakan Roswall. W wywiadzie przeprowadzonym w styczniu 2008 z brytyjskim magazynem „Reuters” Roswall powiedział: „To nie jest tylko wyszukiwarka. To aktywna część kampanii mającej na celu jak i również wiodącej do udostępniania materiałów chronionych poprzez prawa autorskie”.

Różnica zdań w sprawie udostępniania plików staje się istotnym zagadnieniem dla zwykłych ludzi. Według szwajcarskich statystyk ponad 10% obywateli uczestniczy w udostępnianiu plików. Jest to 56% mężczyzn w wieku od 26-35 lat. W 1960r. rząd socjaldemokratyczny wprowadził podatek za kopiowanie prywatnych materiałów jako dodatkową opłatę przy zakupie mediów jednokrotnego zapisu (np. kasety). Dało to początek kulturze nagrywania w domu i tworzenia nagrań to użytku domowego. W latach dziewięćdziesiątych przodowała ona jako wczesny promotor technologii informacyjnej i rozwinęła infrastrukturę z metodą łączenia się za pomocą szerokopasmowej łączności internetowej. Internet czekający na wypełnienie treścią, którą stanowiły przesyłane pliki muzyczne, filmowe i książkowe, wymienianie pomiędzy użytkownikami za pomocą programów takich jak Napster i Kazaa.

Partia Piratów (The Pirate Party)

30 maja 2006r. jest datą historyczną, kiedy to sztokholmska policja dokonuje nalotu na serwer The Pirate Bay. Strona zawiera pliki torrenta, linki do źródeł informacji nie zastrzeżonych prawami autorskimi. Choć jest ona kwestią sporów to wciąż jednak „legalną” w Szwecji. Taka luka w kodeksie prawnym pozwoliła The Pirate Bay na uniknięcie ataku przeciwko stronie torrent lub w 2004r. Obecna reakcja Szwecji przeciw twórcom torrenta wywołana została groźbami stanowego departamentu U.S.A. o zgłoszeniu sprawy do światowej organizacji handlu.

The Pirate Party (Piratpartiet) stworzona została kilka miesięcy wcześniej w celu wzmocnienia ochrony prywatności, osłabienia prawa o własności autorskiej, obalenia europejskiej organizacji do spraw retencji danych oraz zniesienia ustawodawstwa rządu o inwigilacji. Początkowo brzmi to trywialnie. Nagle tysiące młodych ludzi wychodzi na ulice w Sztokholmie i Gothenburgu z pirackimi flagami. Obecnie Partia Piracka nie cieszy się silnym poparciem, ale liczba jej członków wzrosła prawie do 10 tysięcy (przewyższając tym niektóre partie w parlamencie) i chcąc następnie przewyższyć liczebnie parlament europejski. Ruch piractwa ogarnął cały świat poprzez założenie partii w Hiszpanii, Austrii, Niemczech, Włoszech i Wielkiej Brytanii. Żadna z nich nie osiągnęła jednak tak wielkiego sukcesu jak partia w Szwecji.

Temat stał się tematem publicznej debaty. Liza Marklund, pisarka światowej sławy, napisała w szwedzkiej wieczornej gazecie „Expressen”, że: „Cała ta pretensjonalna ideologia Partii Piratów jest o prawie do kradzieży pracy innych ludzi”. Lider Partii Piratów, Rick Falkvinge stwierdził, że „my, piraci, nigdy nie twierdziliśmy, że kultura ma być za darmo. Dyskutujemy o tym jak ważne jest prawo do prywatności oraz jak monopol praw autorkich zagraża demokratycznym filarom naszego społeczeństwa”. Proces przeciwko Pirate Bay nie jest wyłącznie problemem natury prawnej. Stał się on tematem politycznej debaty o różnorodnym postrzeganiu prawa produkcji i konsumpcji w erze cyfrowej.