kultura

Cyriak: Idee zaklęte w animacji

Artykuł opublikowany 23 października 2014
Artykuł opublikowany 23 października 2014

Brytyjski animator Cyriak słynie ze swoich dziwacznych, mrocznych i nierzadko do szpiku kości przerażających animacji, w których przedziwne stwory płynnie zmieniają swoje fizjonomie w rytm niepokojącej muzyki. Rozmowa, w której artysta zdradza, jak powstają surrealistyczne i fascynujące światy sztuki Cyriaka. 

Kiedy był młody nigdy nie podejrzewał, że zrobi karierę w animacji komputerowej. Po ukończeniu studiów animacyjnych w latach 90. na uniwersytecie w Surrey w Anglii (University for Creative Arts) zaczął od wykonywania animacji rysunkowych. Do komputera nawet się wtedy nie dotykał. „W tym czasie dla większości komputery były jak twory z innej planety” – mówi Cyriak. „Skończyłem studia nie wiedząc nawet, jak się taki komputer włącza”. Jednak dzisiaj artysta posiada niezwykle dokładną wiedzę na temat tych maszyn oraz animacji komputerowej. Niewielu miałoby cierpliwość, aby zagłębiać się w aż takie szczegóły.

Cyriak pracuje w programie Adobe After Effects łącząc i nakładając na siebie klipy z filmów i innych materiałów wideo. W efekcie tworzy zupełnie nowy, szokujący i często głęboko niepokojący wymiar, daleki od kategorii normalności, który mógłby ziścić się jedynie w najgorszych koszmarach sennych. Mimo tego od prac Cyriaka ciężko oderwać wzrok. Połączenie fabuły z okropnymi dziwactwami i jeszcze bardziej niecodzienną muzyką, która idealnie nadawałaby się do komputerowego cyrku, wciągają widza, który zadaje sobie już tylko jedno pytanie: „Gdzie są granice tej cudaczności?”

Jednak animacje Cyriaka są nie tylko pokręcone. Niosą ze sobą także ideologiczny przekaz – tak jak w klipie do piosenki „Cirrus” Bonobo. W pracy nad tym projektem Cyriak wykorzystał taśmy filmu z lat 50. uosabiającego gloryfikowany niegdyś Amerykański Sen. Kolorowo ubrane dzieciaczki skaczą na trampolinach i zjeżdżają na zjeżdżalniach. W kuchniach wzorowo ubrane żony w pełnym makijażu i z nienagannymi fryzurami oddają się radośnie swoim obowiązkom perfekcyjnych pań domu. Linie produkcyjne i tasiemce pociągów załadowanych samochodami nawiązują do boomu gospodarczego, który napędzał fikcyjną wizję idealnego życia w Ameryce. Połączenie tych obrazków wydobywa prawdziwą twarz oszałamiającej utopii konsumpcjonizmu, którą nakręca ogromna bezduszna maszyna. „Do Ciebie należy decyzja, czy tak powinno być, czy nie. Istnieje (maszyna, red.) tylko po to, aby istnieć i być tak efektywną, jak to tylko możliwe” – tłumaczy Cyriak.

Osobliwe prace Cyriaka z powodzeniem mogłyby zostać wystawione w galerii sztuki multimedialnej. Dlaczego nie? W końcu sztuka bazuje na opowiadaniu historii i ideologicznym przekazie. Animacja z łatwością umożliwia spełnienie tych dwóch warunków, pozwala podejrzeć narracje trójwymiarowego i dynamicznego świata, co nie jest możliwe w przypadku dwuwymiarowych obrazów. W konsekwencji animacja wywołuje zupełnie inną reakcję emocjonalną u odbiorcy, który po seansie nie może być do końca pewien tego, co zobaczył i czego doświadczył. „Nie wydaje mi się, żeby animacja była lepszą formą sztuki od innych. Podobnie, jak w przypadku pozostałych mediów – będzie tak dobra, jak dobrze się ją wykorzysta. Mój podziw budzi nie tylko technika wykonania, oczekuję również rozrywki” - tłumaczy artysta. I rzeczywiście, nie można oprzeć się wrażeniu, że Cyriak świetnie bawi się przy pracy. Na pytanie o anegdoty z życia animatora, artysta odpowiada: „Kiedy robi się to, co ja, każdy dzień pracy sam w sobie wydaje się anegdotą. Dzisiaj pracuję nad krowimi wymionami wypełzającymi z toalety. Czasami muszę się na chwilę zatrzymać i zastanowić, czy przypadkiem nie oszalałem. To są dobre dni” - opowiada.

Mimo, że Cyriak nie stworzył jeszcze żadnego dłuższego filmu, zrealizował kilka klipów muzycznych dla artystów takich jak m.in. Flying Lotus, Bloc Party czy Eskmo. Być może Cyriak weźmie się kiedyś za dłuższy projekt, ale póki co jego fani muszą zadowolić się prześmiesznymi, skłaniającymi do przemyśleń animacjami. 

Jesli zainteresowały Cię praca Cyriaka, zapraszamy na jego kanał na YouTube.