Społeczeństwo

Eskalacja zagrożeń i nowe środki walki

Artykuł opublikowany 11 września 2006
Artykuł opublikowany 11 września 2006
W odpowiedzi na eskalację przemocy i wzrost zagrożenia Europa rozbudowuje bogaty arsenał środków przeciwdziałania terroryzmowi.

Wielka Brytania

Prawodawstwo brytyjskie dopuszcza co prawda możliwość stawiania zarzutów za "akty terrorystyczne", jednak większość osób podejrzanych o podobną działalność jest sądzona zgodnie z ogólnymi przepisami prawa karnego za czyny takie jak zabójstwo lub inne przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu, przestępstwa przeciwko mieniu, porwania oraz związane z nimi wykroczenia.

Filarem brytyjskiego ustawodawstwa antyterrorystycznego jest ustawa o terroryzmie z roku 2000, której materią są wszelkie formy działalności terrorystycznej. W reakcji na zamachy terrorystyczne z 11 września 2001 roku uchwalono, skrytykowaną przez Amnesty International, ustawę o terroryzmie, przestępczości i bezpieczeństwie, która przewidywała wprowadzenie dodatkowych środków do walki z terroryzmem. Postanowienia tej ustawy zostały następnie poszerzone przyjętą w roku 2005 ustawą o zapobieganiu terroryzmowi.

Odpowiedzią rządu brytyjskiego na zamachy w Londynie z lipca 2005 roku było uchwalenie w marcu bieżącego roku kolejnej ustawy o terroryzmie, która za przestępstwo uznaje także pośrednie nakłanianie do dokonywania aktów terrorystycznych, na przykład poprzez ich gloryfikację. Obecnie na proces w związku z działalnością terrorystyczną oczekuje 60 osób, z czego 41 postawiono zarzuty po 7 lipca 2005 roku.

W lipcu 2006 roku ministerstwo finansów zapowiedziało zawieszenie przyznawania świadczeń publicznych zarówno osobom bezpośrednio zaangażowanym w działalność terrorystyczną, jak i członkom ich rodzin. Do tej pory wstrzymano dostęp do środków finansowych 21 podejrzanym.

Niemcy

Indywidualne akty terrorystyczne są rozpatrywane zgodnie z ogólnymi przepisami prawa karnego. Niemiecki kodeks karny zawiera szczegółową regulację dotyczącą organizacji terrorystycznych.

W Niemczech nie istnieje odrębna procedura sądzenia osób podejrzanych o udział w aktach terrorystycznych. Osoby te korzystają z tych samych praw co "zwykli" podejrzani podczas przesłuchania, rozprawy w pierwszej instancji oraz w trakcie procedury apelacji.

Po 11 września 2001 roku głównym celem walki z terroryzmem z wykorzystaniem prawa karnego stał się terroryzm motywowany fundamentalizmem religijnym. Pod koniec 2004 roku prowadzono łącznie 195 dochodzeń przeciwko tej formie terroryzmu, z czego 77 podlegało policji federalnej.

Inaczej niż rząd brytyjski po zamachach w Londynie w 2005 roku, niemieckie władze nie przewidują uznania za przestępstwo aktu "gloryfikacji terroryzmu". Rząd federalny zapowiada natomiast stworzenie bazy danych w celu usprawnienia pracy instytucji działających w sferze bezpieczeństwa narodowego. Ma ona zawierać informacje dotyczące osób podejrzanych o działalność terrorystyczną - imię i nazwisko, narodowość, znajomość języków obcych itp.

Włochy

W lipcu 2005 roku włoski rząd przedłożył projekt ustawy antyterrorystycznej zatytułowanej "Konieczne środki do walki z terroryzmem międzynarodowym". Nowa ustawa przewiduje możliwość tworzenia specjalnych dochodzeniowych zespołów antyterrorystycznych. Wyposaża ponadto służby wywiadowcze w instrumenty umożliwiające podsłuchiwanie rozmów telefonicznych oraz nowelizuje przepisy dotyczące handlu i posługiwania się materiałami wybuchowymi. Wprowadza wreszcie odpowiedzialność karną za jakąkolwiek działalność ukierunkowaną na szkolenie terrorystów.

Francja

Francuski kodeks karny z 1994 roku przewidywał możliwość skazania za akty terrorystyczne jedynie osób indywidualnych. Wprowadzone po wydarzeniach z 11 września 2001 roku przepisy zezwalają na ściganie grup terrorystycznych. Najnowszą ustawę dotyczącą walki z terroryzmem przyjęto w styczniu 2006 roku. W 33 artykułach uregulowano m.in. zagadnienia dotyczące technik inwigilacji oraz źródeł finansowania terroryzmu.

Opublikowana w marcu 2006 roku "Biała Księga w sprawie bezpieczeństwa wewnętrznego i zagrożenia terroryzmem" przedstawia oficjalną strategię rządu francuskiego w walce z terroryzmem. Strategia jest owocem współpracy zespołów wydzielonych z poszczególnych resortów (ministerstwa spraw wewnętrznych, ministerstwa obrony, ministerstwa spraw zagranicznych oraz ministerstwa sprawiedliwości) i niezależnych ekspertów skupionych w Fundacji Badań Strategicznych (Fondation pour la Recherche Strategique). Skierowana do opinii publicznej "Biała Księga" ma na celu doprowadzenie do zwiększenia roli, jaką odgrywa społeczeństwo obywatelskie w walce z terroryzmem.

Copyright: Big Ben (c) Transport for London 2005; Germany (c) Deutsche Bundestag; Francja (c) Wikipedia