Społeczeństwo

Ty rabinie!

Artykuł opublikowany 22 lutego 2006
Artykuł opublikowany 22 lutego 2006

Antysemickie wyrażenia, które do dziś funkcjonują w językach europejskich, dowodzą, do jakiego stopnia zakorzenione są w naszych społeczeństwach nieufność i strach wobec Żydów.

We Francji "jeść jak Żyd" (manger en juif) znaczy "jeść samotnie", w Holandii jodenfooi to "żydowski napiwek" tzn. niewielki napiwek od kutwy, podczas gdy węgierskie wyrażenie ne légy zsidó ("nie bądź Żydem") odpowiada sensowi włoskiego okrzyku che rabbino!, krytycznego wobec osoby mającej węża w kieszeni.

Nasze języki nie poprzestają jednak na stereotypie "Żyda liczykrupy". Pewna węgierska kołysanka wykpiwa żydowski zakaz spożywania mięsa wieprzowego: Do-re-mi-fa-sol-la-si-do, szalonát eszik a zsidó! ("Żyd je boczek!"). We Francji zaś, kiedy uderzymy się we wrażliwe miejsce na łokciu, zaboli nas "mały Żyd" (le petit juif). Takie nieprzyjemne wypadki musiały zdarzać się żydowskim kramarzom w czasach, gdy wartość niektórych towarów oceniało się mierząc je przedramieniem.

Wartym odnotowania wyjątkiem są Niemcy, w tym bowiem kraju wyrażenia antysemickie zniknęły z języka. Dobry przykład dla innych?